ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದ : ಬದ್ಧತೆ ಸಡಿಲಿಸಲು ಇರಾನ್ ನಿರ್ಧಾರ
ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಾನು 2015 ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಡಂಬಡಿಕೆಗಳ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಇರಾನ್ ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ತನ್ನ ಬದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿದ್ದೇ ಇರಾನ್ ತೀರ್ಮಾನದ ಹಿಂದಿನ ಕಾರಣ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇರಾನ್ ಕೂಡ ಅದೇ ರೀತಿ ಮಾಡಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಾಗಿನಿಂದ, ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ತಮ್ಮ ನಡುವಿನ ತಿಳುವಳಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನಿಗೆ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ ಆರ್ಥಿಕ ಭರವಸೆಗಳನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು.
ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಇಂಧನ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕ ಅಲಿ ಅಕ್ಬರ್ ಸಲೇಹಿ ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಹಿಂದಿನ ಇರಾನ್ನ ತಾರ್ಕಿಕತೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿವರಿಸಿದರು. ಡಾ. ಸಲೇಹಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಅವುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದ ಕಾರಣ ಅದು ಕ್ರಮೇಣ ತನ್ನ ಕಡೆಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಬದಿಗೆ ಸರಿಸುವ ಯತ್ನ ಮಾಡಿದೆ. ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೇರುವುದರಿಂದ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳು ವಿಫಲವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬದ್ಧತೆಗಳಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲು ಇರಾನ್ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.
ತನ್ನ ಪರಮಾಣು ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವ ತನ್ನ ಬದ್ಧತೆಗಳಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಇರಾನ್ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜವಾದ್ ಜರೀಫ್ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಇರಾನಿನ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಕಳೆದ ವಾರ ವರದಿ ಮಾಡಿತ್ತು. ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಯುರೇನಿಯಂನ ಪುಷ್ಟೀಕರಣವನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲು ಇರಾನ್ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೊಸ ಕ್ರಮಗಳು ಇದುವರೆಗೆ ಐಎಇಎ ಕಣ್ಗಾವಲಿನಲ್ಲಿರುವಂತೆ ‘ಶಾಂತಿಯುತ’ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಭರವಸೆಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಅದನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಬಹುದು.
ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ತನ್ನ ಬದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಬದಿಗೆ ಸರಿಸುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಇರಾನಿನ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದ ಅಂತ್ಯವೆಂದು ನೋಡಬಾರದು. ಬದಲಾಗಿ, ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ನೋಡಬೇಕು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ನೇತೃತ್ವದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು ಫ್ರಾನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಿ 7 ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಪುರಾವೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್ ಅವರ ಆಹ್ವಾನದ ಮೇರೆಗೆ, ಇರಾನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜಾವಾದ್ ಜರೀಫ್ ಅವರು ಬಿಯರಿಟ್ಜ್ಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಸಹ ಹಾಜರಿದ್ದರು. ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಈ ಪ್ರಯತ್ನವು ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ನಿಜವಾದ ಮಾತುಕತೆಗೆ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷವು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಂಕರ್ಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಷಯಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಉಲ್ಬಣಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇಶಗಳು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನ ತಗ್ಗಿಸಲು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ‘ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ’ ನೀತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದೆ ಮತ್ತು ಈ ನೀತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ನಿಂದ ತೈಲವನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಯಾವುದೇ ದೇಶವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಯುಎಸ್ ಆಡಳಿತವು ಅಚಲವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ನೀತಿಯು ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವ ಬದ್ಧತೆಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲು ಮತ್ತು ಇರಾನ್ನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅಮೆರಿಕದ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದಾಗಿ ಈ ಸಂದಿಗ್ಧತೆ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದಿದೆ ಮತ್ತು ಈ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಯನ್ನೇ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಪರಿಹರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಇರಾನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಇಂಧನ ಮೂಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಭಾರತ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇರಾನ್ ಕೂಡ ಭಾರತದ ವಿಸ್ತೃತ ನೆರೆಹೊರೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆಯು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವ ಶಕ್ತಿಗಳು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಸೌಹಾರ್ದಯುತವಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ಲೇಖನ : ಡಾ. ಆಸಿಫ್ ಶುಜಾ, ಇರಾನ್ ಕುರಿತ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು
Comments
Post a Comment